Studie Israël

In de boeken van de Bijbel komt het woord Israël veelvuldig voor in zowel het Oude als het Nieuwe Testament. En dat in diverse betekenissen.

De namen voor Israël

Het land en het volk wordt niet alleen Israël genoemd. Ze worden bij allerlei namen genoemd.

Israël

Een woord voor een inwoner van het land heb ik niet in het Oude Testament kunnen vinden.

 Hebreeuws of Grieks woordSoort woordStrongOpmerkingen:
1יִשְׂרָאֵל
Yisra’el
EigennaamH3478Israël.
Komt 2.505 keer voor in 2.229 verzen.
2יִשְׂרָאֵל
Yisra’el (Aramaic)
EigennaamH3479Israël in de Aramese versie.
Komt 8 keer in 7 verzen.
3יִשְׂרָאֵל בֵֽית־ bajit Yisra’elCombinatieH1004 H3478Huis van Israël.
Komt 146 keer voor.
4Ἰσραήλ
Israēl
EigennaamG2474 SB0262Israël.
Komt 70 keer voor in 68 verzen.
5Ἰσραηλίτης  IsraēlitēsZelfstandig naamwoord mannelijkG2475 SB0263Israëliet.
Komt 9 keer voor in 9 verzen.
 Jacob   


Aartsvader Jacob krijgt na zijn worsteling met de engel bij de Jabbok een nieuwe naam namelijk Israël. Zijn nakomelingen krijgen later ook die naam. De betekenis van de naam Israël wordt direct bij de naamgeving uitgelegd. Het is ook de eerste tekst in de boeken van de Bijbel waarin de naam van Israël voorkomt.

Er zijn dikwijls meer betekenissen van een woord of een naam mogelijk. Dat is ook zo met de naam Israël: God overwint, strijder van God, prins van God. Deze betekenissen sporen ook met de verklaring van de HEER in onderstaande tekst.

Genesis 32:28. De ander vroeg: ‘Hoe luidt je naam?’ ‘Jakob,’ antwoordde hij. Daarop zei hij: ‘Voortaan zal je naam niet ​Jakob​ zijn maar Israël, want je hebt met God en mensen gestreden en je hebt gewonnen.’ [context is vers 23-32]

<<Hosea 12:3. Zou ook een betekenis van de naam bevattten>>

Het woord Israëliet iemand van het volk Israël heb ik niet in het Oude Testament kunnen vinden. Wel het huis van Israël. In het Nieuwe Testament is wel het woord Israëliet te vinden.

Het volk wordt ook nog wel eens Jacob genoemd in de profeten boeken. Dan is het vooral een aanduiding voor het volk in zijn oude natuur.

Hebreeër

Bij het woord Israël is in het Oude Testament geen woord voor hoe iemand van het volk Israël heet. Het woord Hebreeër kent alleen een naam voor een mens, maar er is geen land dat zo heet.

 Hebreeuws of Grieks woordSoort woordStrongOpmerkingen:
1.עִבְרִי `IbriyBijvoeglijk naamwoord EigennaamH5680Een Hebreeër.
Komt 34 keer voor in 32 verzen.
2.Ἑβραῖος HebraiosZelfstandig naamwoord (mnl)G1445 SB0153Hebreeër. Het woord komt 4 keer voor in 3 verzen.

Dat zijn de mensen die afstammen van Eber of Heber. Hij was de zoon van Selach, kleinzoon van Arpachsad, achterkleinkind van Sem, een van de zonen van Noach.

Het kan ook de benaming zijn bij Egyptenaren van mensen van de andere kant, een immigrant. Het kan ook de benaming zijn van een sociale klasse. Zoiets als de huidige bedoeïnen. Mensen met een heel andere cultuur.

De taal in Israël noemt men Hebreeuws. Er is ook een boek in de Bijbel, die is geschreven aan de Hebreeën.

Israël is een stoere naam met veel pretentie, maar als je jezelf een Hebreeër noemt men je bescheiden wat je achtergrond betreft.

Zowel Jona als Paulus verklaren dat ze een Hebreeër zijn. Jona 1:9 en Filippenzen 3:5.

Juda, Judeeër

In het Oude Testament komt alleen het woord Juda voor. Het is net als bij Israël de naam van een mens, de naam van een stam, de naam van volk, van een natie en van een gebied. In het Nieuwe Testamant is het vooral de naam van een volk, die ook de Joodse godsdienst serieus nemen.

 Hebreeuws of Grieks woordSoort woordStrongOpmerkingen:
1.יְהוּדָה YĕhuwdahEigennaamH3063  Juda. Het woord komt 818 keer voor in 754 verzen.
2.Ἰούδα  IoudaNaam van een streekG2448 SB0254Judea. Het woord komt 3 keer voor in 2 verzen.
3.Ἰουδαία IoudaiaEigennaamG2449 SB0249Dit was de landstreek Judea. Het woord komt 44 keer voor in 44 verzen.
4.ἰουδαΐζω ioudaïzōWerkwoordG2450Komt eenmaal voor.
5.Ἰουδαϊκός IoudaïkosBijvoeglijk naamwoordG2451 SB0250Komt eenmaal voor.
6.Ἰουδαϊκῶς IoudaïkōsBijwoordG2452 SB0251Komt eenmaal voor in Galaten 2:14.
7.Ἰουδαῖος Ioudaios  Bijvoeglijk naamwoordG2453 SB0252Joodse. Als het zelfstandig wordt gebruikt joden of Joden. Dit woord komt 196 keer voor in 187 verzen.
8. Zelfstandig naamwoord (mnl)SB0253Op joodse wijze gedragen. Komt twee keer voor in Galaten 1:13 en 14.  

Juda is één van de zonen van aartsvader Jacob. Er is ook een stam van Juda. Na de splitsing van het land en het volk Israël benoemd met het zuidelijk deel met Juda en het noordelijk deel met Efraïm.

In de tijd van Jezus is Judeërs en joden de aanduiding van de bevolking, die tot het joodse volk behoren. Die woonden in het zuidelijk deel rond Jeruzalem, maar ook in allerlei dorpen en steden in het noordelijk deel in Gallilea.

Efraïm

Efraïm is een van de stammen van het volk Israël. Het is echter zo’n dominante stam, dat er soms ook heel het volk Israël mee wordt aangeduid.

 Hebreeuws of Grieks woordSoort woordStrongOpmerkingen:
1אֶפְרַיִם ‘EphrayimEigennaamH669Efraïm
Komt 180 keer voor in 164 verzen.
2Ἐφραίμ EphraimEigennaamG2187Het is de naam van een stad. Het woord komt eenmaal voor in Johannes 11:54. Deze naam van de stad, de berg en ook een persoon komt in het Oude Testament voor H6085.

De betekenis van de naam Efraïm is uitgelegd in de volgende tekst, het is ook gelijk de eerste tekst waarin de naam voorkomt.

Hosea 12:3.?? <<>>

Allerlei uitdrukkingen

Israël mijn eerstgeborene

Het is belangrijk om het geestelijk principe van de eerstgeborene te kennen. Zie de studie van de offers. Het beeld van eerstgeboren, eersteling of eerste opbrengst wordt in de Bijbel ook tweemaal op het volk Israël toegepast namelijk:

Exodus 4:22. En dan moet jij tegen de farao zeggen: “Dit zegt de HEER: Israël is mijn zoon, mijn eerstgeboren zoon. 

Jeremia 31:9b Want ik ben voor Israël een vader, en Efraïm is mijn eerstgeboren zoon.

Waar zouden we aan moeten denken bij het gebruik van dit beeld? Het feit dat er na de eerstgeboren nog anderen zullen volgen? Het aan de Heer toegewijd zijn? Het ook als onderdeel van het feestmaal zien? De eerstgeboren kreeg de verantwoordelijkheid voor de familie. En kreeg ook het belangrijkste deel van de erfenis.

Israël is de eerste opbrengst, de andere volken zullen volgen? Israël is aan de Heer toegewijd en mag na erkenning van dit feit als onderdeel van het feestmaal worden gezien.

<<principe eerstgeborene>>

Het Hebreeuwse woord בְּכוֹר (bĕkowr) in de Bijbel dat in onze vertalingen een aantal keren met eerstgeboren wordt vertaald komt 117 keer voor in 96 verzen. Het is in Strongs woordenboek woordnummer H1060. Een nog meer voorkomende vertaling van dit woord is eersteling. De NBV vertaalt dikwijls met eerste opbrengst. Het gaat dan om eerste vruchten, het eerste deel van het gewas of de eerste dieren, die worden geboren. Deze worden aan de Heer toegewijd en mogen voor een deel voor een feestmaal in dankbaarheid aan de Heer worden genuttigd.

Naast dit zelfstandig naamwoord in enkelvoud wordt in de Bijbel ook de meervoudsvorm gebruikt en ook als vrouwelijk zelfstandig naamwoord in twee vormen. Bij elkaar ook nog 35 keer.

In het Griekse deel van de bijbel komen we negen keer het woord πρωτότοκος (prōtotokos) tegen. Strong’s Number G4416. Jezus de eerstgeboren van talloze broeders en zusters (Romeinen 8:29), van heel de schepping (Kol 1:15), van de doden (Kol 1:18 en Openbaringen 1:5). Hebr 1:6, 11:28 en 12:23 zegt xxx. En twee keer Mat 1:25 en Lukas 2:7 wordt over de eerstgeboren zoon van Maria gesproken.

De edele olijfboom

Het hele hoofdstuk van Romeinen 11 gaat over de relatie van gelovigen uit de volken met Israël. Daar waar de gemeente nog maar voor een deel uit joden bestond was het belangrijk om dit uit te leggen.

Hieronder enkele belangrijke teksten uit Romeinen 11.

1. Dan is nu mijn vraag: heeft God zijn volk soms verstoten? Beslist niet.
11. .. door hun overtreding konden de heidenen (beter: volken) worden gered en daarop moesten zij afgunstig worden.

13b-14. Zeker, ik ben een ​apostel​ voor de heidenen (beter: de volken), maar ik schat mijn taak juist dáárom zo hoog omdat ik hoop afgunst bij mijn volksgenoten op te wekken en een deel van hen te redden.
17-18. En als nu sommige takken van de edele olijfboom zijn afgebroken en u, loten van een wilde olijfboom, tussen de overgebleven takken bent geënt en mag delen in de vruchtbaarheid van de wortel, dan moet u zich niet boven de takken verheffen. Als u dat doet, moet u goed bedenken dat niet u de wortel draagt, maar de wortel u.
19. Maar nu zult u tegenwerpen: ‘Die takken zijn toch afgebroken zodat ik geënt kon worden?’
20. Zeker, ze zijn afgebroken vanwege hun ongeloof en u dankt uw plaats aan uw geloof.
21. .. als hij de oorspronkelijke takken al niet heeft gespaard, zou hij u dan wel sparen?
22. Houd daarom voor ogen dat God niet alleen goed is, maar ook streng (zie uitleg hieronder). Hij is streng voor wie gevallen zijn, maar goed voor u – als u tenminste trouw blijft aan zijn goedheid, want anders wordt ook u afgekapt.
23. En als de Israëlieten niet volharden in hun ongeloof, zullen ook zij worden geënt, want God is bij machte hen opnieuw te enten.
24. Immers, als u die van nature een tak van de wilde olijfboom bent, tegen de natuur in op de edele olijfboom bent geënt, hoeveel eerder zullen dan zij die er van nature bij horen, op die boom worden geënt! 
25. Slechts een deel van Israël werd onbuigzaam, en dat alleen tot het moment dat alle heidenen (beter volken) zijn toegetreden.
26. Dan zal heel Israël worden gered.

Waar staat de edele olijfboom voor? Paulus heeft zijn beeld van de profeet Jeremia.
Jeremia 11:16. Een groene olijf, schoon van prachtige vrucht, heeft de HERE u genoemd; onder geluid van groot gedruis heeft een vuur zijn loof aangestoken en zijn takken verbrand.

De edele olijfboom staat voor Israël zoals de HEER dat bedacht heeft zoals Hij zich dat voor ogen had: gehoorzaam aan Gods geboden en luisterend naar de profeten. De edele olijfboom is het gelovige Israël. De sappen staan voor de Heilige Geest.

Nu is de Geest met kracht naar de volken gekomen. Helaas is bij de volken de edele olijfboom voor een deel uit het oog geraakt. We lezen wel de Schriften en passen voor een deel Gods geboden toe, maar er zijn ook invloeden uit de tijd toen we andere goden dienden. Daardoor heeft de kerk een reuk en een kleur gekregen, die heel anders is dan de vroege christelijke gemeente.

Je kunt je verbinden met de edele olijfboom op diverse manieren. Door de wet en de profeten te kennen bijvoorbeeld. En zo ook toe te passen in je leven. En waar je eigen leefwijze in tegenspraak is met Gods geboden, dan ook die leefwijze afleggen. Maar door de zalving van de olijfboom te ontvangen.

Als je niet verbonden bent met de edele olijfboom, dan ben je verbonden met de wilde olijfboom zoals Paulus dat in Romeinen beschrijft. Een wilde olijfboom draagt geen vrucht. En als een mens geen vrucht draagt, heeft hij of zijn geen nut en op de lange duur stop zijn leven dan ook.

Vers 11 en 14. De joden afgunstig maken. Dat zou kunnen als men ziet hoe de HEER de gelovigen uit de volken goedgunstig is, hen gezondheid, vrijheid, blijdschap, voorspoed en succes geeft.

Romeinen 10:19. Maar dan vraag ik weer: heeft Israël de boodschap niet begrepen? Welnu, ​Mozes​ zegt al: ‘Ik zal jullie afgunstig maken op een volk dat geen volk is, ik daag jullie uit met een volk zonder verstand.’

Deuteronomium 32:20-21. “Ik zal me van hen afkeren en dan eens zien hoe het hun vergaat. Want dit is een verdorven ​geslacht, niemand van hen is te vertrouwen. 21Ze tergden mij met wat geen god is en daagden mij uit met hun nietige ​afgoden. Daarom terg ik hen met wat geen volk is, ik daag hen uit met een volk zonder verstand.

Vers 17. NBV: we mogen delen in de vruchtbaarheid van de wortel. NBG: .. aan de saprijke wortel van de olijf deel hebt gekregen. CJB: ..have become equal sharers in the rich root of the olive tree. SV. ..  en des wortels en der vettigheid des  olijfbooms mede deelachtig zijt geworden. HSV: .. mede deel hebt gekregen aan de wortel en de vettigheid  van de olijfboom., In de SV en HSV staan twee zaken en bij anderen één zaak. Dat komt waarschijnlijk omdat het woord ‘en’ niet in alle handschriften.

Vers 20. .. “u dankt uw plaats aan uw geloof” Dat is hier het geloof in de God van Israël met al zijn geboden én het geloof in Jezus met wat Hij van ons vraagt. De joden hadden alleen geloof in de God van Israël met dikwijls onverstandige interpretatie van de geboden. De gelovigen volgden Jezus de Messias na inclusief zijn interpretatie van de geboden van God.

Vers 23. Is God streng? Zou ik niet zo vertalen. Ik zou vertalen met stevig. Je kunt met God geen loopje nemen.

Praktisch kun je jouw verbondenheid met Israël op allerlei manieren laten zien. Bijvoorbeeld dat we het volk met haar gebruiken kennen, dat we het land enigszins kennen, dat we de taal enigszins kennen.

Hoe komt de olijf aan zijn kracht?

Vaders van oude joodse geslachten Isaï en zijn kleizoon David zijn onderdeel van de wortel waaruit de telg Jezus is ontsproten.

Romeinen 15:12. En verder zegt ​Jesaja: ‘Isaï zal een telg voortbrengen: hij die komt om over de heidenen (beter: volken) te heersen; op hem zullen zij hun hoop vestigen.’

Openbaringen 5:5. Toen zei een van de oudsten tegen mij: ‘Wees niet verdrietig. Want de leeuw uit de ​stam Juda, de telg van ​David, heeft de overwinning behaald, en daarom mag hij de ​boekrol​ met de zeven ​zegels​ openen.’
Openbaringen 22:16. Ik ben de telg van ​David, zijn nakomeling, de stralende ​morgenster.’

Efeze 3:17. .. opdat Christus door het geloof in uw harten woning make. Geworteld en gegrond in de liefde”. [NBG]
Kolossenzen 2:7. .. geworteld en opgebouwd wordend in Hem, bevestigd wordend in het geloof, zoals u geleerd is. [NBG]

Zonder zo’n zalving wortel van zalving houdt ons geloof geen stand. Denk aan de gelijkenis van het zaad zoals dat is weergegeven in Matteüs 13, Marcus 4 en Lukas 8.

Stel dat je helemaal geen geestelijke wortels hebt, geen roots, dan ben je in korte tijd geestelijke opgedroogd.  Het wilde loten zijn geënt in de olijf is het maximale aanbod.

Deel hebben aan het burgerschap van Israël

In hoofdstuk 2 van de brief aan de Efeziërs staat een samenvatting van het evangelie. Daar hoort de verbondenheid van de gelovigen uit de volken ook bij.

Efeziërs 2:12-13. .. bedenk dat u destijds niet verbonden was met Christus, geen deel had aan het burgerschap van Israël en niet betrokken was bij de verbondssluitingen en de beloften die daarbij hoorden. U leefde in een wereld zonder hoop en zonder God. Maar nu bent u, die eens ver weg was, in Christus Jezus dichtbij gekomen, door zijn bloed.

Destijds hadden we geen deel aan het burgerschap van Israël, nu wel dus.
Destijds hadden we geen deel aan het verbond en de beloften en nu wel dus.
Daardoor leefden we in een wereld zonder hoop, maar nu wel.
Hoe? Door in Christus Jezus te zijn.

Het heil is uit de joden

In gesprek met de Samaritaanse vrouw zegt Jezus:
Johannes 4:22. Het heil is uit de joden. [NBG].

Heil is dat je vrij gemaakt wordt van de zonde en de daarbij behorende schuld en dat je alle zegeningen ontvangt, die bij het volgen van Jezus horen.

In het Grieks staat het woord ‘soteria’ dat met heil is vertaald. Jezus sprak geen Grieks maar Aramees of Hebreeuws. Hij zal het woord  Jeshu’ah, zijn eigen naam, hebben gebruikt.

Daarmee geeft Jezus ook nog een andere lading aan zijn uitspraak namelijk dat hijzelf ook uit de joden is. De NBV vertaalt ‘soteria’ met redding, SV en HSV met zaligheid en de KJV met salvation.

Natuurlijk kun je zeggen Jezus was een jood, de eerste apostelen waren joden, de eerste evangelisten en de eerste gemeenten bestonden voor een groot deel uit joden.

Zie je wel het heil is uit de joden. Maar er is meer, het gaat om de zalving. En die gaat via de lijn aartsvaders, belangrijke mensen in het oude geslachten zoals Isaï en David en nu dan ook via Jezus, de apostelen

Andere bronnen

Samenvatting

We willen weer opnieuw van Jezus leren. Hij gaf lessen voor een goed leven.