Studie de Namen vaN gOD

Er is overstelpend veel over God, de schepper van hemel en aarde, te zeggen. Die God is het belangrijkste onderwerp in de Bijbel. Met afstand.

Het lijkt mij dat de namen, die God aan zichzelf gaf of zoals de mensen Hem noemden, nog wel het meest over Hem zeggen. Het grootste deel van deze studie gaat daar dan ook. Neem alleen al het woord ‘vader’, dat zegt veel over God.

Er zijn niet een paar namen. Er zijn tientallen namen die Hem gegeven zijn. Waarom zoveel verschillende namen? Dat is omdat er steeds weer een nieuwe kant aan Hem werd ontdekt of omdat Hij zich weer van een nieuwe kant wilde laten ontdekken. God de Vader is niet in een paar namen te omschrijven.

De vertalingen van de Bijbel laten die verscheidenheid maar beperkt zien. Zo is er een hele familie van namen, die wij met God hebben vertaald, een andere familie van namen hebben wij met Heer of Heere vertaalt en weer een familie van namen met HEER en HEERE vertaalt. Een aantal keer wordt aan zijn naam iets toegevoegd bijvoorbeeld de HEER als herder of de HEER die voorziet.

Die verscheidenheid aan namen en die toevoegingen zien we ook bij Jezus. En in mindere mate ook bij de Heilige Geest. Zo noemt Jezus zichzelf ook herder. Daarmee verbindt Hij zich met de Vader als herder.

En dat geldt ook voor ons mensen. Als wij verbonden raken met de Vader en de Zoon, dan verbinden wij ons ook aan zijn rollen en kenmerken. Dan worden wij ook herders. Dan zijn wij ook mensen, die anderen van hulp voorzien. Begrijpt u het principe?

Er bestaan uiteenlopende beelden van God. Van een strenge schoolmeester, die alles in de gaten houdt, tot een lievige Sinterklaas, die alles goedkeurt. Wat mij opvalt is dat de mensen, die in Gods nabijheid leven wel allemaal eenzelfde beeld hebben van Hem: barmhartig, liefdevol, vol goedheid, groots, wereldomvattend, indrukwekkend. Die het kwaad niet ongestraft laat. Een eerlijke rechter. Een goede Vader voor de mensheid.

Voor mij persoonlijk is dit het onderwerp waar ik het meest op betrokken ben. Ik zie deze studie dan ook als een vorm van aanbidding.

Deze studie gaat eerst om de namen van God, die in het Hebreeuwse deel van de Bijbel staan. Daarna komen de namen uit het Griekse deel van de Bijbel naar voren.

1. Als God zijn naam bekend maakt

Aan God zijn veel namen gegeven. Één is er aan Mozes gegeven om die bekend te maken aan het volk Israël en aan de Farao. Het lijkt de meest persoonlijke naam van alle namen. Tot dan toe had God zich niet met zijn naam bekend gemaakt aan de aartsvaders staat er bij in de Bijbel.

Nr.HebreeuwsSoort woordStrongOpmerkingen:
1.אֶֽהְיֶ֖ה `eh-yehWerkwoordH1961(e)Ik ben. Een vervoeging
van het werkwoord
הָיָה (hayah).
De vervoeging komt
43 keer voor.

Voor de vervoeging, zie Zie biblehub.com https://biblehub.com/hebrew/ehyeh_1961.htm

Opvallend is dat in de tekst waarin de HEER zijn naam aan Mozes bekend maakt allerlei andere namen over God staan.

Exodus 3:13-15. Daarop zeide Mozes tot God (hā·’ĕ·lō·hîm): Maar wanneer ik tot de Israëlieten kom en hun zeg: De God (’ĕ·lō·hê) uwer vaderen heeft mij tot u gezonden, en zij mij vragen: hoe is zijn naam – wat moet ik hun dan antwoorden? Toen zeide God tot Mozes: Ik ben, die Ik ben. En Hij zeide: Aldus zult gij tot de Israëlieten zeggen: Ik ben heeft mij tot u gezonden. Voorts zeide God tot Mozes: Aldus zult gij tot de Israëlieten zeggen: De Here (JHWH), de God (’ĕ·lō·hê) uwer vaderen, de God (’ĕ·lō·hê) van Abraham, de God (’ĕ·lō·hê) van Isaak en de God (’ĕ·lō·hê) van Jakob, heeft mij tot u gezonden; dit is mijn naam voor eeuwig en zo wil Ik aangeroepen worden van geslacht tot geslacht. [NBG]

En dan staat bij de eerste onderstreepte tekst in het Hebreeuws in vers 14, van rechts naar links: אֶֽהְיֶ֑ה  אֶֽהְיֶ֖ה אֲשֶׁ֣ר de fonetische weergave van links naar rechts is ’eh·yeh ’ă·šer ’eh·yeh oftewel ik ben wie ik ben. En verderop in de zin staat nog een keer:אֶֽהְיֶ֖ה  ’eh·yeh en dat is nogmaals ‘ik ben’. En in vers 15 dan weer de naam JHWH, die gemeenschappelijke letters heeft met אֶֽהְיֶ֖ה  ’eh·yeh.

Het vergt het nodige geheiligd zoekwerk om achter de naam van God te komen en dan nog denk ik niet dat ik het nu echt goed begrepen heb.

Dus dit is de naam met meer varianten waarmee Mozes de Israëlieten moest laten kennismaken. Het gaat om ‘Ik ben die ik ben’, om ‘ik ben’, om ‘Jahweh’ en om ‘de God van Abraham, de God van Isaak en de God van Jacob’.

Het Hebreeuwse woord אֶֽהְיֶ֖ה  ’eh·yeh is te vertalen met ‘ik ben’, ‘ik was’ of ‘ik zal zijn’. De langere versie אֶֽהְיֶ֑ה  אֶֽהְיֶ֖ה אֲשֶׁ֣ר  ’eh·yeh ’ă·šer ’eh·yeh en de kortere versie אֶֽהְיֶ֖ה  ’eh·yeh zijn in Nederlandse vertalingen vertaalt met:
– ‘Ik ben die er zijn zal’ en ‘IK ZAL ER ZIJN’ [NBV]
– ‘Ik ben die Ik ben’ en ‘Ik ben’ [NBG[
– ‘Ik zal zijn, die Ik zijn zal!’ en ‘Ik zal zijn’ [SV]
– ‘IK BEN DIE IK BEN’ en ‘IK BEN’ [HSV].

Ik las op de site van goedbericht.nl de suggestie dat wellicht een juistere vertaling is: die is en die was en die komt zoals Openbaring 1 weergeeft.
Openbaring 1:8 Ik ben de alfa en de omega, zegt de Here God, die is en die was en die komt, de Almachtige. [NBG]

Een paar hoofdstukken later in het boek Exodus staat nog een toelichting over deze tekst.
Exodus 6:3. Ik ben aan Abraham, Isaak en Jakob verschenen als God, de Ontzagwekkende, maar mijn naam HEER heb ik niet aan hen bekendgemaakt. [in het Hebreeuws staat ‘JHWH’ wat met HEER is vertaalt]

Wat moeten we met het verschil tussen Ik benאֶֽהְיֶ֖ה  ’eh·yeh en יְהֹוָה JHWH? Opvallend is het letterspel dat in het Hebreeuwse denken dikwijls een rol speelt. Alleen de eerst en de derde letter verschillen van rechts naar links gelezen. Er staat een wav als derde letter bij JHWH, de letter die symbool staat voor de mens.

Het Hebreeuws kent letters en leestekens en dus niet klinkers en medeklinkers. Omdat men de leestekens van het woord Adonai heeft toegepast op het woord יְהֹוָה JHWH is de uitspraak niet meer uit de geschreven tekst af te leiden.

Hoe moet de naam  יְהֹוָהJHWH worden uitgesproken? Voor zover ik weet spraken de Joden de naam alleen uit op Grote Verzoendag bij de dienst in de tempel. Omdat die dienst vanaf de verwoesting van de tempel al in de 5de eeuw voor de jaartelling er niet meer was, werd ook de naam niet meer uitgesproken. Daardoor is de kennis over de uitspraak verloren gegaan.

De naam van God in verkorte vorm is YAH of YAHU. Gelukkig is deze verkorte vorm bewaard gebleven in allerlei andere namen in de Bijbel: EliYahu (Elia), YeremiYahu (Jeremia), YeshiYahu (Jesaja), YahuShafat (Josephat) en YahuNatan (Jonathan). Vergelijk ook de naam van de premier van Israël vanaf 2009 Benjamin NetanYahu. Wij kennen ook de verkorte vorm van de naam in het woord ‘Hallelu-Yah’ dat ‘Looft Yah’ betekent.

Hoe zou de volledige naam van God YHVH moeten worden uitgesproken? Het Hebreeuwse woord voor ‘zijn’ is ‘hoveh’. Onder de aanname dat dit wordt gebruikt in de naam van God zou de uitspraak Yahoveh of Yahoweh zijn. De veel gebruikte uitspraak voor het woord, Jahweh, komt hier dus dicht bij in de buurt.

De laatste decennia is er een beweging ontstaan die de oorspronkelijke niet vertaalde namen van God weer wil gebruiken. Er zijn diverse Bijbelvertalingen herzien uitgegeven met deze namen van God. Zie bijvoorbeeld onderstaande link naar de King James Version met de Hebreeuwse namen. http://www.eliyah.com/Scripture/

2. De namen, die met God zijn vertaald

De namen rond het Hebreeuwse woord ‘el’ zijn in onze vertalingen met het woord God vertaalt. Overigens is het ook het woord om er andere goden mee aan te duiden. Net als in het Nederlands we het woord God en het woord god of goden hebben. Het Hebreeuws kent niet het verschil tussen hoofdletters en kleine letters. Het is soms even puzzelen of het nu om God of om goden gaat.

Apart dat ook het meerwoord van god, goden  ‘elohim’  ook voor God wordt gebruikt. Als dat er staat het is misschien een aanduiding van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest samen. Of misschien ook nog wel met de Cherubs of voor de hele hemelse huishouding.

HebreeuwsSoort
woord
Strong Opmerkingen:
1. אֵל  ‘el Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
H410God of god.
Het woord komt 245 keer
voor in 235 verzen.
KJV: God (213x), god (16x),
power (4x), mighty (5x),
goodly (1x), great (1x), idols
(1x), Immanuel (with
H6005) (2x), might (1x),
strong (1x).
2. אֱלֹהִים
‘elohiym
Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
H430Algemeen woord voor God.
Het woord komt 2.606 keer
voor in 2.249 verzen.
Genesis 1:1 de eerste keer.
In Psalm 82:6 worden
mensen elohim genoemd.
Het woord is het meervoud
van het woord hieronder
elowahh.
3.אֱלוֹהַּ
‘elowah
Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
H433Slaat meestal op God
en soms op goden.
Komt 57 keer voor
in 56 verzen.
1ste keer in Deuteronomium
32:15. Vooral in het boek Job.
4.עֶלְיוֹן
‘elyown
Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
Bijvoeglijk
naamwoord
H5945 Hoogste of de hoogste.
Zowel regeerders van een
land of geestelijk.
Het woord komt 53 keer
voor in 53 verzen.
KJV: High (18x), most high
(9x), high (9x), upper (8x),
higher (4x), highest (2x),
above (1x), Highest (1x),
uppermost (1x).
5.אֵל עֶלְיוֹן
‘el ‘elohiym
CombinatieH410
H5945
God van de goden.
Komt 5 keer voor.
Vier keer in Genesis 14.
Melchizedek de priester
van de allerhoogste.
Psalm 78:35.
6.אֱלֹהִים עֶלְיוֹן
‘elohiym ‘
elyown
Combinatie H430
H5945
Twee keer Psalm 57:2
en 78:56
7.אל  אלהי 
ישר א ל
‘el ‘elowahh
israel
Eigen
naam
H415God, de god van Israel.
Komt van H410 (El),
H430 (Elohim) en H3478
(Israel).
Komt eenmaal voor in
Genesis 33:20.
Dit is de naam die Jacob
aan het altaar gaf, na zijn
ontmoeting met de engel
van God.
<<of na de verzoening
met Ezau zijn broer??>>
8.       De Heilige.
9.אֵל עוֹלָם
`owlam ‘el
Combinatie H410
H5769
God van de ‘owlam’
het tijdperk.
God de eeuwige.
Eenmaal in Genesis 21:3
als Abraham een tamarisk
plant.
In Psalm 90:2 en 136:26
wordt ook de verbinding
tussen God en de ‘owlam’
gelegd.
      H430
H5769
Psalmen 45:6,48;14,
Jeremia 10;10 geven ook
de relatie aan van God
met de eeuwigheid.
10.   CombinatieH430
H6924
De oude God.
Deuteronomium 33:27.
Habakuk 1:12.
11.עַתִּיק
`attiyq
(Aramees)
Bijvoeglijk
naamwoord
H6268De oude van dagen
of de verplaatser van dagen.
Daniel 7:9, 13 en 22.
De Hebreeuwse vorm is
H6267,
12.אֵל רֳאִי
el ro’iy
Combinatie H410
H7210
Komt alleen in Genesis
16:13 voor. Hagar zei
God heeft mij gezien
Hij is de God van het zien.
Matteüs 22:18, 26:21 en 34
en Lukas 5:21-24.
13.שַׁדַּי אֵל
‘el shadday
CombinatieH410
H7706
Komt 7 keer voor, voor
het eerst in Genesis 17:1.
Totaal 5x in Genesis,
1x in Exodus en 1x in
Ezechiël.
Shaddai komt nog 41 keer
zonder el voor,
waarvan 32 keer in het
boek Job, nog eenmaal
In Genesis, Numeri, Ruth,
Psalmen en Ezechiël 2x
en Exodus, Jesaja en
Joel 1x.
Door de KJV altijd vertaald
met Almighty.
Door de NBV met
Ontzagwekkende.
14.אֱלֹהִים   מַעֲרָכָה
‘elohiym
ma`arakah
Combinatie H430
H4634
God van de legers.
De combinatie komt drie
keer voor namelijk in
1 Samuel 17:26,36 en 45.

Ad 1. Het woord אֵל ,’el.
Het woord אֵל ,’el,  Strong H410, duidt vooral op God en daarna ook op een god. Het woord komt voor het eerst voor in Genesis 14, de geschiedenis van Melchizedek de koning van Salem.
Genesis 14: 18-20 En Melchisedek, de koning (melech) van Salem (shalom), liet brood en wijn brengen. Hij was een priester (cohen) van God (elyown), de Allerhoogste (eel), en sprak een zegen over Abram uit: ‘Gezegend zij Abram door God, de Allerhoogste, schepper van hemel en aarde. Gezegend zij God, de Allerhoogste: uw vijanden leverde hij aan u uit.’ Abram gaf aan Melchisedek een tiende van wat hij had heroverd.

Ad 2. De eerste naam in de Bijbel voor de schepper van hemel en aarde is de naam elohim. Het is Strong nummer H430. Het Hebreeuwse woord is אֱלֹהִים ,’el-o-hiem. Dit woord komt 2606 keer voor in 2.249 verzen. We komen het woord gelijk al tegen in het eerste vers van de Bijbel: In het begin schiep God (elohiem) de hemel en de aarde.

Ad 3. Elohim is een zelfstandig naamwoord. Het is een meervoud van het woord eloah. Het Hebreeuwse woord אֱלוֹהַּ , ‘elowah, komt 57 keer voor in 56 verzen. Het komt voor de eerste keer voor in Deuteronomium 32:15. Het woord elowah komt vooral voor in het boek Job namelijk 40 keer.

Ad 4. In dit vers Genesis 14:18 komt ook voor het eerst de naam עֶלְיוֹן, elyoon, voor. Dat is Strong nummer H5945 dat 53 keer voorkomt in evenzoveel verzen in de bijbel. Het woord komt 22 keer voor in de Psalmen. In Psalm 91 tweemaal. In vers 1 en 9. Het wordt soms met de ‘hoogste’, de ‘most high’ vertaalt. Het woord komt als bijvoeglijk naamwoord en als zelfstandig naamwoord voor. De wortel van dit woord is עָלָה (`alah ), Strong nummer H5927 dat 895 keer voorkomt in 817 verzen. Het is een werkwoord en betekent zoiets als opgaan, klimmen. Betekenisvol om te zien waar het woord wordt gebruikt.

Ad 7. De God van Israël.
De combinatie God met Israël, de God van Israël kom je wel meer dan 200 keer in de Bijbel voor. In combinatie met el, Strong H140, maar één keer: in Psalm 68.

Psalmen 68:36. Ontzagwekkend bent u, God (elohim), in uw heiligdom. De God (el H140) van Israël, hij geeft macht en nieuwe kracht aan zijn volk. Geprezen zij God! (elohim)

Wel zo’n 200 verzen met de combinatie van H430 (elohim en Israël)

Exodus 5:1. Hierna gingen Mozes en Aäron naar de farao, en ze zeiden tegen hem: ‘Dit zegt de HEER, de God van Israël: Laat mijn volk gaan, om in de woestijn ter ere van mij een feest te vieren.’

Exodus 24:9-10. Hierna ging Mozes de berg op, samen met Aäron, Nadab, Abihu en zeventig oudsten van het volk, en zij zagen de God van Israël. Onder zijn voeten was er iets als een plaveisel van saffier, helder stralend als de hemel zelf.

Jesaja 45:15. En: ‘Voorwaar, u bent een God die zich verborgen houdt, de God van Israël, die redding brengt.’

Ad 9. De Eeuwige

Ad 10. De oude of de verplaatser van dagen.

<<volgende twee alinea’s is tekst van http://goedbericht.nl/de-oude-van-dagen/ d.d. 18-4-2018:

Maar dan nog iets over “de Oude van dagen” waarvan in vrijwel alle vertalingen in Daniël 7:9,13 en 22 sprake is. De Concordant Version geeft weer: “Transferrer of Days”, dat is “Verplaatser van dagen”. Hoe zit dat? Het Aramese woord hier (ATIQ, Strong H6268) en komt alleen in Daniel 7 voor. De stam van dit woord heeft de primaire gedachte van verplaatsen in zich. In Genesis 12:8: “toen brak hij op” of in Job 9:5: “Hij verplaatst de bergen…” (zie ook Job 14:18 en 18:4). Met deze betekenis komt de vertaling “Verplaatser van dagen” in Daniel 7 in een opmerkelijk licht te staan. Want wat doet de “Verplaatser van dagen”? Hij maakt dat de dag van heerschappij van de vier beesten plaats maakt voor “de Dag van de Zoon des Mensen”  (Lucas17:24). Zodat de titel “Verplaatser van dagen” perfect overeenkomt met de functie die Hij in Daniel 7 vervult!

Wellicht dat de weergave van “Oude van dagen” mede is ingegeven door de notie dat zijn haar “blank als wol” is. Maar dat is m.i. een misverstand: “blank” staat hier niet voor ouderdom maar voor onschuld. Het Aramese woord voor ‘blank’ is daar zelfs ook van afgeleid (Strong H5352). Trouwens, ook van de Zoon des Mensen in Openbaring 1:14 lezen we dat “zijn haren waren wit als wol”. In dat vers is in elk geval ‘ouderdom’ niet de geachte; het wit dient om de reinheid en zuiverheid te accentueren. >>

Ad 13. De ontzagwekkende
Shadday wordt vertaalt in de KJV met Almighty, in SV, NBG en HSV meestal ook, de almachtige. Naar mijn idee zet het ‘al’ van almachtig ons op het verkeerde spoor. Het Hebreeuws zegt dat God ontzagwekkend is. Hij kan, en wil dat soms ook, vernietigen. Ook zijn ongehoorzame volk. Dat is heel anders dan een schuilen bij een Almachtige God, die de externe vijanden bij ons vandaan houdt.

Psalmen 68:15. de Ontzagwekkende dreef koningen uiteen, sneeuw viel neer op de Salmon.

Psalmen 91:11. Wie in de beschutting van de Allerhoogste woont en overnacht in de schaduw van de Ontzagwekkende.

Joel 1:15. O angstwekkende dag! Nabij is de dag van de HEER, de dag van ondergang (H7701) die komt van de Ontzagwekkende! (H7706)

3. De namen, die met Heer zijn vertaald

In het Hebreeuws staan de woorden adoon of adonai wat heer en heren betekent. Hier is opvallend dat soms ook mensen zoals Abraham heer werd genoemd.

De meervoudsvorm is adonai.  De joodse mensen gebruiken dit woord om de schepper van hemel en aarde mee aan te duiden. Het woord in het enkelvoud wordt ook gebruikt om een mens mee aan te duiden in een leidinggevende positie.

Adonai komt van regeren, heersen (to rule).

Nr. Hebreeuws Soort
Woord
StrongOpmerkingen:
1. אָדוֹן ‘adownZelfstandig
naamwoord
mannelijk
H113Heer.
Komt 335 keer voor
In 287 verzen.
Abraham wordt Heer
genoemd.
2. אֲדֹנָי ‘adonaiMeervoud
van Adon
H136De Heer.
Het komt 434 keer voor
in 419 verzen.
Voor het eerst in Genesis
15:2 waar Abraham God
aanspreekt.
Komt altijd (of bijna altijd?)
in combinatie met JHWH
voor, zie H3069 hieronder.

4. De namen, die met HEER of HEERE zijn vertaald.

Het woord dat wij met HEER of HEERE hebben vertaald, is de meest persoonlijke naam van God. Het zijn de letters JHWH. We weten alleen de medeklinkers nog van de naam en we weten we niet meer hoe die naam moet worden uitgesproken. Jammer want in de Bijbel staat ook dat we met gepaste eerbied zijn naam dienen te verkondigen. We weten gelukkig wel, in ieder geval bij benadering, wat de naam betekent. 

Ook van deze naam zijn varianten in de Bijbel en er zijn ook allerlei combinatie woorden met deze naam.

Het woord komt in Genesis 2 gelijk elf keer voor. En daarna dus nog ontelbaar keer. Vreemd dat volgens de joodse godsdienst we deze naam niet mogen uitspreken als ze wel 6519 keer in de Tenach voorkomt.

De wortel van het woord JHWH is het werkwoord הָיָה, hayah, Strong nummer H1961 dat 76 keer In 72 verzen voor komt. Het betekent zoiets als: to be, become, come to pass, exist, happen, fall out, Komen, bestaan, bevatten. Het woord komt voor het eerst voor in Genesis 1:2.

HebreeuwsSoort
woord
StrongOpmerkingen:
1.יָהּ YahEigen
naam
H3050 Een verkorte vorm van JHWH.
Komt 49 keer in 45 verzen voor.
KJV: LORD (48x), JAH (1x).
2.יְהֹוָה
JHWH
Eigen
naam
H3068Dit is het woord, dat in de
Bijbel het meest voorkomt
nl. 6.519 keer in 5.521 verzen.
KJV: LORD (6,510x), GOD (4x),
JEHOVAH (4x), variant (1x).
3.אֲדֹנָי יְהֹוָה ‘
Adonay 
Yĕhovih  
Eigen
naam
H3069Het komt 305 keer voor in
295 verzen.
Voor het eerst in Genesis 15:2.
Dit komt altijd in combinatie
met H136 voor.
In Ezechiel 210 keer, Amos
20 keer en Jesaja 25 keer.
KJV: GOD (304x), LORD (1x).
4. צָבָא יְהֹוָה
yĕhovah
sabaoth
CombiH3068
H6635
Letterlijk de Heer van de legers.
Tsaba is leger.
Dikwijls vertaalt men met
Almachtige.
NBV: de Heer van de hemelse
machten.
De combinatie komt 241 keer
voor.
Het begrip ‘Lord of hosts’ komt
273 keer voor in de KJV.
Het verschil heb ik niet
uitgezocht.
Exodus 12:41,  Jozua 5:14 en 15
en 1 Samuel 1:3 zijn de eerste
verzen over de Heer van de
legermachten. 
5.קָדַשׁ יְהֹוָה
yĕhovah
mekad-
deskem
CombiH3068
H6942
De Heer die heiligt.
Exodus 31:13.
In Exodus 19:10 wordt voor
de eerst keer de relatie gelegd
tussen JHWH en heiligen.
Deze relatie komt 73 keer voor.
NT versies: 1 Petrus 1:15-16
Hebreeën 13:12
1 Tessalonicenzen 5:23-24
6.רָעָה יְהֹוָה
yĕhovah
rohi
CombiH3068
H7462
De Heer is mijn Herder
Psalm 23:1.
Totaal zijn er 29 verzen zijn
die een verband leggen tussen
God en het herder zijn of het
herderen.
Met name in de profeten
(21 keer).
7.רָפָא יְהֹוָה
yehôvâh
rapha’
CombiH3068
H7495
De Heer geneest.
Komt voor in Exodus 15:26.
21 verzen leggen de relatie
tussen JHWH en genezing.
Psalm 103:3. Psalm 147:3
1 Petrus 2:24.  
8.יְהֹוָה  יִרְאֵה
yĕhovah
yireh
Eigen
naam
H3070De Heer zal voorzien.
Komt eenmaal voor en wel in
Genesis 22:14.
Yireh komt van ra-a, Strong
H7200 wat zien betekent.
Je ziet de door de Heer gegeven
oplossing.
Strong heeft ervoor gekozen
om aan dit begrip één
nummer te geven.
NT versie: Johannes 6:34
Jezus zal voorzien.
9.יהוה נִסִּי
yehôvâh
nissı̂y
Eigen
naam
H3071De Heer is mijn banier.
Het komt eenmaal voor en
wel in Exodus 17:15.
De naam die Mozes aan het
altaar gaf, na de slag met de
Amalekieten.
Strong heeft ervoor gekozen
om aan dit begrip één
nummer te geven.
Het woord vaandel of banier
H5251 komt 20 keer voor
in de Bijbel.
Deuteronomium 20:3-4.
Een oproep om moedig te zijn
Jesaja 11:10-12. Op die dag zal
de telg van Isaï als een vaandel
voor alle volken staan.
Dan zullen de volken hem zoeken
en zijn woonplaats zal
schitterend zijn.
NT: Efeziërs 6:10-18 de
wapenrusting.
10.הוה צִדְקֵנוּ
yehôvâh
tsidqênû
Eigen
naam
H3072De Heer is onze gerechtigheid.
Dat wil zeggen de Heer zorgt
voor het recht.
Deze uitdrukking komt
twee keer voor in Jeremia 23:6,
de telg die gaat verlossen en
33:16 de naam van de stad
(Jeruzalem) zal zo heten.
Beide keren wordt deze
uitdrukking gebruikt dat omdat
Juda en Jeruzalem wordt gered.
Strong heeft ervoor gekozen
om aan dit begrip één
nummer te geven. 
Er is een NT versie:
2 Korintiërs 5:21 door Jezus
zijn we verzoend en daardoor
zijn we rechtvaardig voor God.
11.יהוה שָׁלוֹם
yehôvâh
shâlôm
Eigen
naam
H3073De Heer is vrede.
Het woord komt alleen in
Richteren 6:24 voor.
Gideon bouwde een altaar en
noemde die De Heer geeft rust.
Hij deed dat nadat de Heer
hem had gerustgesteld.
Strong heeft ervoor gekozen
om aan dit begrip één
nummer te geven.
Als aparte begrippen komen ze
ook voor bij: Numeri 6:22-27.
De Aäronitische zegen.
De Heer geeft ons vrede.
Jesaja 9:5-6.
Één van de namen van het
kind is Vredevorst.
Hebreeën 13:20. Hier wordt God,
de God van de vrede genoemd.
12.יהוה שָׁמָּה
yehôvâh
shâmmâh
Eigen
naam
H3074De Heer is daar.
Het woord komt alleen
in Ezechiël 48:35 voor,
het is het laatste vers van
het boek.
Het is de naam voor
Jeruzalem in de toekomst.
Strong heeft ervoor gekozen
om aan dit begrip één
nummer te geven.
Als apart begrip komt we
het ook tegen bij Psalm 46:12,
Matteüs 28:20 en
Openbaringen 21.
<<>>

Ad 1. Jah.
We kennen het korte woord ‘Jah’ van de laatste letters van Halleluja. Die verwijzen naar Jah.

Opvallend is de overeenkomst met het Nederlandse positieve woord ‘ja’. Zouden de wortels van dit woord dit Hebreeuwse woord zijn? Helpt het ons om ‘ja’ te zeggen tegen ‘Jah’.

Het woord Jah komt twee keer voor in de Torah. Hier staan ze beiden.
Exodus 15:2. De HEERE is mijn kracht en ​lied, Hij is mij tot heil geweest. Dit is mijn God, Hem verheerlijk ik; de God van mijn vader, Hem roem ik. [HSV]

Exodus 17:16. Hij zei: Voorzeker, de hand op de ​troon​ van de HEERE! De strijd van de HEERE zal tegen ​Amalek​ zijn, van generatie op generatie! [HSV]

De eerste keer dat Jah daarna voorkomt is in de Psalmen.
Psalm 68:5. Zing voor God, zing psalmen voor Zijn Naam; baan de wegen voor Hem Die door de vlakten rijdt, want HEERE is Zijn Naam; [HSV]

Ad 1. JHWH
JHWH, dat wij als Jahweh uitspreken is het woord dat het meest voorkomt in de Bijbel. Het meest in de Psalmen, daarna de profeet Jeremia. In beide boeken meer dan 600 keer.

In Genesis 2 komt het woord voor het eerst voor bij de
start van het tweede scheppingsverhaal.
Genesis 2:4-7. In de tijd dat God, de HEER, aarde en hemel maakte, groeide er op de aarde nog geen enkele struik en was er geen enkele plant opgeschoten, want God, de HEER, had het nog niet laten regenen op de aarde, en er waren geen mensen om het land te bewerken; wel was er water dat uit de aarde opwelde en de aardbodem overal bevloeide. Toen maakte God, de HEER, de mens. Hij vormde hem uit stof, uit aarde, en blies hem levensadem in de neus. Zo werd de mens een levend wezen.

Een opvallende tekst staat in Exodus 6:3 staat dat God met de naam JHWH niet bij Abraham, Isaac en Jacob bekend was.

Exodus 6:3. Ik ben aan ​Abraham, ​Isaak​ en ​Jakob​ verschenen als God, de Ontzagwekkende, maar mijn naam HEER heb ik niet aan hen bekendgemaakt.

Hier de teksten waar het in de eerste Psalm en het eerste hoofdstuk van het boek van Jeremia over JHWH gaat.

Psalm 1:2 … maar vreugde vindt in de wet van de HEER en zich verdiept in zijn wet, dag en nacht.
Psalm 1:6. De HEER beschermt de weg van de rechtvaardigen, de weg van de wettelozen loopt dood.

Jeremia 1:2. De HEER richtte zich tot hem in het dertiende jaar dat ​koning​ ​Josia, de zoon van Amon, over Juda regeerde.
Jeremia 1:4-7. De HEER richtte zich tot mij: ‘Voordat ik je vormde in de moederschoot, had ik je al uitgekozen, voordat je de moederschoot verliet, had ik je al aan mij ​gewijd, je een ​profeet​ voor alle volken gemaakt.’ Ik riep: ‘Nee, HEER, mijn God! Ik kan het woord niet voeren, ik ben te jong.’ Maar de HEER antwoordde: ‘Zeg niet: “Ik ben te jong.” Richt je tot iedereen naar wie ik je zend en zeg alles wat ik je opdraag.

Wat kunnen we leren van deze teksten?
Als de relatie met God heel persoonlijk wordt, dan heeft men de naam JHWH gebruikt. Bij het tweede scheppingsverhaal dus. Die voor ons minder bekend is.

Opvallend dat God zich aan Mozes persoonlijker voorstelde dan aan Abraham, Isaac en Jacob. Ook bij de profeet Jeremia werd het zeer persoonlijk.

God ontdekte door de eeuwen heen dat de relatie met sommige mensen heel persoonlijk kon zijn. Zij werden een soort van vrienden met elkaar.

Ad 3. Adonay Yĕhovih
In de Bijbel staat het Hebreeuwse woord יְהֹוָה, dat hetzelfde lijkt als het vorige woord, maar dat de Joden zouden moeten uitspreken als Yehovih, terwijl het vorige woord zou moeten worden uitgesproken als Yehovah. Het is mij niet duidelijk hoe dat te zien is aan het woord, want ook de puntjes van het woord zijn hetzelfde.

Volgens deskundigen stonden hier eerst twee woorden, namelijk het woord voor Heer en het woord JHWH. Maar omdat de Joden op gegeven moment uit eerbied de naam JHWH als Heer gingen uitspreken, zouden ze twee keer hetzelfde woord moeten zeggen.

In de vertalingen van de Bijbel is dat opgelost door er de uitdrukking van God, de Heer of de Heer God van te maken. Het gaat echter om de meest persoonlijke naam van God met de aanspreking Heer er voor.

Het woord komt in zestien boeken van de Bijbel voor. Het meest in het boek Ezechiël namelijk 210 keer van de 305 keer dat het woord voorkomt.

Dit zijn de teksten van de eerste drie keer dat het woord in het boek Ezechiël voorkomt.

Ezechiël 2:4. Naar dat volk, dat zo halsstarrig en eigenzinnig is, stuur ik jou. Je moet tegen hen zeggen: “Dit zegt God, de HEER …”

Ezechiël 3:11. Ga naar de ballingen, naar je landgenoten, om te profeteren en zeg tegen hen: “Dit zegt God, de HEER …” – of ze nu horen willen of niet.’

Ezechiël 3:27. Maar wanneer ik me opnieuw tot je richt zul je weer kunnen spreken, en dan moet je tegen hen zeggen: “Dit zegt God, de HEER …” – en wie dan luistert, die luistert, en wie niet luistert, die luistert maar niet: het is immers een ​opstandig​ volk.

Wat kunnen we van deze teksten leren?
De profeet Ezechiël moest het volk Israël met zoiets als meneer Henk aanspreken. Zowel persoonlijk als met eerbied.

Ad 4. De Heer van de hemelse legermachten צָבָא יְהֹוָה yĕhovah sabaoth

Van deze naam is ook een elohim versie, zie regel 11 uit de eerste tabel: elohim ma’arakah (Strong nummers H430 en H4634). Zowel Tsaba als Ma’arahah betekenen leger.

Hier nog een mooie tekst met het tweede begrip, als David vlak voor de strijd de reus Goliath beantwoord.
1 Samuel 17:45. ‘Jij daagt me uit met je zwaard en je lans en je kromzwaard,’ antwoordde David, ‘maar ik daag jou uit in de naam van de HEER van de hemelse machten, de God van de gelederen van Israël, die jij hebt beschimpt.

Hier wat de diverse vertalingen van yĕhovah sabaoth maken:
NBV:  HEER van de hemelse machten
SV: HEERE der heirscharen
NBG: HERE der heerscharen
HSV: HEERE van de legermachten.
KJV: God of hosts.

Overigens waar bestaat het hemelse leger uit?

5. Namen met combinaties van HEER en God

De combinatie van Jahweh en Elohim, Strong nummers H3068 en H430 komt 1149 keer voor. Het meest komt dat voor, wel 281 keer, in het boek Deuteronomium. De NBG vertaalt dat met “de HERE God” en de NBV met “God de HEER”.

JHWH is de naam van de God, die we willen dienen. De andere goden met andere namen willen we niet dienen. In de vertalingen wordt de naam van onze God vervangen door het woord Heer dat een soort rol of functie is. Daarmee komen we in een rare knoop. Zou onze God van ons vragen om zijn naam niet te gebruiken. Maar mijn naam bekend staat er in <<>>

Onze God JHWH.

De combinatie van Jah en Elohim H3050 en H430 komt maar eenmaal voor en wel in Psalmen 68:18.

De combinatie van Jahweh en El, Strong nummers H3068 en H410, komt vijftien keer voor.

Vanaf Deuteronomium 4:2 komt er nog een andere vorm voor namelijk met uw, jouw of jullie. De Heer uw/jullie God. JHWH jullie God. De NBG de HERE uw God en de NBV de HEER uw God. Ook hier is het toch duidelijker om “JHWH jullie God” te zeggen? <<>>

6. God als Vader en Moeder in Oude en Nieuwe Testament.

Ik heb twee teksten gevonden waar God zich met een moeder of met het moederlijke vergelijkt.

Jesaja 66:13. Zoals een moeder haar zoon troost, zo zal ik jullie troosten; in Jeruzalem zul je troost vinden.

Matteüs 23:37. Jeruzalem, Jeruzalem, dat de profeten doodt en stenigt wie naar haar toe zijn gestuurd! Hoe vaak heb ik je kinderen niet bijeen willen brengen zoals een hen haar kuikens verzamelt onder haar vleugels, maar jullie hebben het niet gewild.

Teksten met ‘Vader’
De vergelijking van God met ‘Vader’ komt zowel in het Oude als het Nieuwe Testament voor. In het Oude Testament kun je vinden dat de HEER de functie heeft van een vader en dat de HEER als een vader is. Jezus is de eerste die ons leert om God als ‘Vader’ aan te spreken.

De volgende zeven teksten heb ik gevonden in het Oude Testament.

Deuteronomium 32:5-6. Maar zijn ​kinderen​ werden hem ontrouw: tot hun schande gaven zij hun kindschap op. Vals en trouweloos is dit volk. Is dit uw antwoord aan de HEER? Hoe komt u zo dwaas? Waar is uw verstand? Is hij niet uw vader, uw schepper? Hij heeft u gemaakt, hij riep u tot leven. [deze tekst is onderdeel van dat bijzondere profetische lied van Mozes]

Psalm 103:13. Zo liefdevol als een vader is voor zijn kinderen, zo liefdevol is de HEER voor wie hem vrezen.

Spreuken 3:11-12. Mijn zoon, een berisping van de HEER mag je nooit terzijde schuiven, zijn bestraffing moet je zonder afschuw ondergaan, want de HEER straft wie hij liefheeft, zoals een vader die houdt van zijn zoon.

Jesaja 63:16. U bent toch onze vader? ​Abraham​ heeft ons niet gekend en Israël zou ons niet herkennen, maar u, HEER, bent onze vader, van oudsher heet u Onze beschermer.
Jesaja 64:7. Toch, HEER, bent u onze vader, wij zijn de klei, door u gevormd, wij zijn het werk van uw handen.

Maleachi 1:6. Een zoon eert zijn vader, een dienaar zijn heer. Als ik jullie vader ben, waar is dan je ​eerbied​ voor mij; als ik jullie heer ben – zegt de HEER van de hemelse machten –, waar is dan je ​ontzag​ voor mij?

Maleachi 2:10. Hebben wij niet allemaal dezelfde vader, heeft niet een en dezelfde God ons geschapen? Waarom behandelen wij elkaar dan zo trouweloos en schenden wij het ​verbond​ dat hij met onze voorouders sloot? [hier suggereert de tekst dat we verwekt zijn door God zoals bij een natuurlijk vader]

Teksten met ‘Vader’ in het Nieuwe Testament
In het Nieuwe Testament gaat het ruim dertig keer over de Vader in de hemel. Hieronder een paar voorbeelden.

Matteüs 5:16. Zo moet jullie licht schijnen voor de mensen, opdat ze jullie goede daden zien en eer bewijzen aan jullie Vader in de hemel.

Matteüs 6:6-10. Als jullie bidden, trek je dan in je huis terug, sluit de deur en bid tot je Vader, die in het verborgene is. En jullie Vader, die in het verborgene ziet, zal je ervoor belonen. Bij het bidden moeten jullie niet eindeloos voortprevelen zoals de heidenen, die denken dat ze door hun overvloed aan woorden verhoord zullen worden. Doe hen niet na! Jullie Vader weet immers wat jullie nodig hebben, nog vóór jullie het hem vragen. Bid daarom als volgt:  Onze Vader in de hemel, laat uw naam geheiligd worden, laat uw koninkrijk komen en uw wil gedaan worden op aarde zoals in de hemel.

Matteüs 7:11. Is er iemand onder jullie die zijn kind, als het om een brood vraagt, een steen zou geven?  Of een slang, als het om een vis vraagt? Als jullie dus, ook al zijn jullie slecht, je kinderen al goede gaven schenken, hoeveel te meer zal jullie Vader in de hemel dan het goede geven aan wie hem daarom vragen.

Johannes 1:12. Wie hem wel ontvingen en in zijn naam geloven, heeft hij het voorrecht gegeven om kinderen van God te worden. [hier wordt het woord Vader niet gebruikt maar wel veronderstelt]

2 Korintiërs 6:18. Dan zal ik jullie aannemen en jullie vader zijn, en jullie mijn zonen en dochters – zegt de almachtige Heer.”

Abba in de tekst van het Nieuwe Testament
Drie keer staat het onvertaalde Aramese/Hebreeuwse woord Abba in de Griekse tekst. Het woord Abba zou je kunnen vertalen met Vader, maar het schijnt eerder papa of papaatje te betekenen. Als zijn kinderen kunnen we heel ‘close’ zijn met de HEER.

Marcus 14:36. Hij zei: ‘Abba, Vader, voor u is alles mogelijk, neem deze beker van mij weg. Maar laat niet gebeuren wat ik wil, maar wat u wilt.’

Romeinen 8:15. U hebt de Geest niet ontvangen om opnieuw als slaven in angst te leven, u hebt de Geest ontvangen om Gods kinderen te zijn, en om hem te kunnen aanroepen met ‘Abba, Vader’.

Galaten 4: 6-7. En omdat u zijn kinderen bent, heeft God ons de Geest van zijn Zoon gegeven, die ‘Abba, Vader’ roept. U bent nu geen slaven meer, u bent kinderen van God en als zijn kinderen bent u erfgenamen, door de wil van God.

7. De Eeuwige en Heilige van Israël

Er zijn mensen, die God de Eeuwige noemen, maar komt die naam ook in de Bijbel voor? Zeker wordt God de Heilige genoemd.

Hebreeuws Soort
woord
StrongOpmerkingen:
1.קָדוֹשׁ 
qadowsh
Bijvoeglijk
naamwoord
H6918Heilige.
Het woord komt 116
keer voor in 106 verzen.
32 keer in combinatie met
Israël.  
2.נֶצַח 
netsach
Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
H5331Eeuwig en Glorieus.
Het komt van een werkwoord
dat ook voor musiceren
wordt gebruikt.
Het woord komt 43 keer
voor in 42 verzen.
Eenmaal in combinatie met
Israël.
KJV: ever (24x), never (4x),
perpetual (3x), always (2x),
end (2x), victory (2x),
strength (2x), alway (1x),
constantly (1x), evermore
(1x), never (with H3808)
(1x).

De Heilige van Israël (ad 1).
In 32 verzen spreekt de Bijbel over ‘de Heilige van Israël’. Hier een overzicht van de eerste vijf verzen waarin deze combinatie voorkomt. In de twee teksten daarna nog vergelijkbaar andere namen.

2 Koningen 19:22. Weet wie je hebt beledigd en bespot, wie je hebt uitgejouwd, uitdagend aangekeken: het was de Heilige van Israël!

Psalm 71:22. Dan zal ik u loven bij het spel op de harp, u en uw trouw, mijn God. Ik zal voor u zingen bij de lier, Heilige van Israël.
Psalm 78:41. ‘hoe vaak keerden zij zich af en daagden zij hem uit, krenkten zij de Heilige van Israël!
Psalmen 89:19. Aan de HEER danken wij ons schild, aan de Heilige van Israël onze koning.

Jesaja 1:4. Wee dit ontrouwe volk, met schuld beladen, volk van zondaars, verdorven geslacht. Zij hebben de HEER verlaten, de Heilige van Israël versmaad, hem de rug toegekeerd.

Verder Jesaja 5:16. De HEER van de hemelse machten houdt het recht hoog, de heilige God toont zich heilig in zijn gerechtigheid. [hier niet de toevoeging Israël]

Jesaja 29:23. Want wanneer zijn kinderen zien wat ik in hun midden heb verricht, zullen zij eerbied hebben voor mijn naam, de heiligheid erkennen van de Heilige van Jakob en de God van Israël vrezen. [de tekst hier spreekt over de Heilige van Jacob. De nieuwe naam van Jacob was Israël]

Ik heb één tekst kunnen vinden waar God dé Heilige wordt genoemd zonder de toevoeging Israël.
Jesaja 40:25. Met wie wil je mij vergelijken, zegt de Heilige, aan wie ben ik gelijk te stellen?

De Eeuwige Glorieuze van Israël (ad 2).
Het woord natzach wordt meestal vertaald met eeuwig en een enkele keer met kracht. Het woord wordt verbonden met kracht of met boosheid, pijn, wraak, met vergeten en dergelijke.

Slechts eenmaal komt de combinatie van Natzach met Israël voor, namelijk in het boek 1 Samuel. Hier zou het op God kunnen wijzen.
1 Samuel 15:29. En u weet dat de Glorie van Israël nooit zijn woord breekt en nimmer van zijn besluiten terugkomt. Hij is immers geen mens, dat hij van zijn besluiten terug zou komen.’ [SV: Overwinning van Israël, HSV en NBG: Onveranderlijke van Israël.

Wat kunnen we hiervan leren?
De Heilige van Israël is een bekende uitdrukking bij de Psalmen en de profeten. Een heilig God is te eren, is er om beducht voor te zijn. Daar horen geen overtredingen van mensen bij.

Voor het gebruiken van de naam Eeuwige voor God heb ik slechts één voorbeeld uit de Bijbel kunnen vinden, die op die naam zou kunnen duiden. Weinig grond om die naam voor God te gebruiken.

8. Het noemen van de Naam van God

Wat opvalt is dat er opdrachten in de Bijbel staan om de naam van God bekend te maken. Maar wat wij in de kerk doen is in navolging van de joden de naam van God nu juist niet gebruiken. Is dat wel correct? Daar gaat dit hoofdstuk over.

Hier de teksten, die ik over deze zaak heb gevonden.

Exodus 3:15. Voorts zeide God tot Mozes: Aldus zult gij tot de Israëlieten zeggen: De HERE, (YHVH) de God uwer vaderen, de God van Abraham, de God van Isaak en de God van Jakob, heeft mij tot u gezonden; dit is mijn naam voor eeuwig en zo wil Ik aangeroepen worden van geslacht tot geslacht.

Exodus 9:16. … doch hierom laat Ik u bestaan, om u mijn kracht te tonen, opdat men mijn naam verkondige op de gehele aarde. [NBG, deze uitspraak komt terug in een brief van de apostel Paulus namelijk in Romeinen]
Romeinen 9:17. Want het schriftwoord zegt tot Farao: Daartoe heb Ik u doen opstaan, opdat Ik in u mijn kracht zou tonen en mijn naam verbreid zou worden over de gehele aarde. [Ook de NBG]

Exodus 20:7. Misbruik de naam van de HEER (YHVH) , uw God, niet, want wie zijn naam misbruikt laat hij niet vrijuit gaan. [De NBG noemt het ‘ijdel gebruiken’ in plaats van misbruiken]

Exodus 23:13. Ten aanzien van alles, wat Ik u bevolen heb, zult gij op uw hoede zijn; de naam van andere goden zult gij niet noemen, hij zal uit uw mond niet gehoord worden.

1 Kronieken 16:8. Loof de HEER, roep luid zijn naam.
Psalm 105:1. Loof de HEER, roep luid zijn naam.

Psalmen 68:5. Zing voor God, bezing zijn naam, maak ruim baan voor hem die door de vlakten rijdt, HEER is zijn naam, jubel als hij verschijnt. [Voor HEER staat er in het Hebreeuws Yah]

Jesaja 12:4. En gij zult te dien dage zeggen: Looft de HERE, roept zijn naam aan, maakt onder de volken zijn daden bekend, vermeldt, dat zijn naam verheven is.

Joel 2:28-32. Daarna zal het geschieden, dat Ik mijn Geest zal uitstorten op al wat leeft, en uw zonen en uw dochters zullen profeteren; uw ouden zullen dromen dromen; uw jongelingen zullen gezichten zien. Ook op de dienstknechten en op de dienstmaagden zal Ik in die dagen mijn Geest uitstorten. Ik zal wonderen geven in de hemel en op de aarde, bloed en vuur en rookzuilen. De zon zal veranderd worden in duisternis en de maan in bloed, voordat de grote en geduchte dag des HEREN komt. En het zal geschieden, dat ieder die de naam des HEREN aanroept, behouden zal worden, want op de berg Sion en te Jeruzalem zal ontkoming zijn, zoals de HERE gezegd heeft; en tot de ontkomenen zullen zij behoren, die de HERE zal roepen.

Dit gedeelte wordt aangehaald in Handelingen 2 en Romeinen 10.
Handelingen 2:21. En het zal zijn, dat al wie de naam des Heren aanroept, behouden zal worden. [NBG]
Romeinen 10:11-13. Immers het schriftwoord zegt: Al wie op Hem zijn geloof bouwt, zal niet beschaamd uitkomen. Want er is geen onderscheid tussen Jood en Griek. Immers, één en dezelfde is Heer over allen, rijk voor allen, die Hem aanroepen; want: al wie de naam des Heren aanroept, zal behouden worden. [NBG]

Maleachi 1:11. Want van waar de zon opkomt tot waar zij ondergaat, is mijn naam groot onder de volken, allerwege wordt mijn naam reukwerk gebracht en een rein spijsoffer, want groot is mijn naam onder de volken, zegt de HERE der heerscharen.
Maleachi 1:14. Vervloekt is ook de bedrieger, die in zijn kudde een mannelijk dier heeft en die dat wel belooft, maar de HERE toch een ondeugdelijk dier ten offer brengt! Want een groot Koning ben Ik, zegt de HERE der heerscharen, en mijn naam is geducht onder de volken.

Johannes 17:26. Ik heb hun uw naam bekend gemaakt en Ik zal hem bekend maken, opdat de liefde, waarmede Gij Mij liefgehad hebt, in hen zij en Ik in hen. [NBG, dit zei Jezus in het Hogepriesterlijk gebed]

Wat kunnen we van deze teksten leren?
God wil met de naam Jahwèh worden aangeroepen. Exodus 3. Er is ook een oproep om de naam van de Heer aan te roepen en zijn daden te verkondigen. Jesaja 12.
Als je de naam van de HEER aanroept, dan zal je behouden worden. Joël 2, Handelingen 2 en Romeinen 10.

God wil dat men zijn naam verkondigd op de gehele aarde. Exodus 9 en Romeinen 9.
Jezus heeft de naam van God bekend gemaakt. Johannes 17.

Misbruik de naam van God niet. Exodus 20.

Noem de namen van de andere goden niet. Exodus 23. Dat geeft indirect ook aan dat het noemen van een naam belangrijk is.

Bezing de naam van God. Psalm 68.
Roep luid de naam van God. Psalm 105 en 1 Kronieken.

De naam van God is groot en geducht onder de volken. Dat bekendmaken van de naam van God heeft en zal nog verder plaatsvinden. Maleachi.

Antwoord op de vraag van het begin van dit hoofdstuk
Ik vroeg me af. Wat is dan die naam van God, die (luid) moet worden aangeroepen, bekend gemaakt en bezongen? Moet dat met de naam HEER of HEERE zoals meest gebruikelijk is. Of Eeuwige of dat soort namen. Of met de namen, die God op een speciaal moment zichzelf gaf, zoals ik Jahweh of ‘ik ben die ik ben’?

Het lijkt mij het best als we ook voor deze zaak Jezus navolgen. En hoe riep Jezus God aan? Met Vader. Aan het kruis met: Mijn God (Eloï).

In Johannes 17 hierboven als Jezus er over spreekt dat Hij aan de discipelen de naam van God heeft bekend gemaakt, dan lijkt hij toch het wezen van God te hebben bekend gemaakt. Namelijk dat God een God van liefde is bijvoorbeeld. Dat blijkt ook uit het verdere van de tekst.

Jezus deed nog een ander ding. Hij vereenzelvigde zich met de Vader door ook ‘ik ben’ te gebruiken. Ik ben de goede Herder. Ik ben de deur van de schapen. Zo kunnen wij ook Jezus hier in navolgen door het “Ik ben” te gebruiken met voor wat de Vader vind wie wij zijn. Ik ben evangelist in mijn buurt bijvoorbeeld.   

9. De Geloofsbelijdenis: het sjema.

Als we het hebben over het noemen van de naam van God, dan is het ook interessant om te weten dat de Joden dat doen in hun geloofsbelijdenis.

De geloofsbelijdenis van de joden wordt “het sjema” genoemd naar het eerste woord in de tekst. Sjema wat je met “Luister” of “Hoor” kunt vertalen. Het staat in deze tekst van de Bijbel, het onderstreepte deel:
Deuteronomium 6:4-9. Luister, Israël: de HEER, onze God, de HEER is de enige! Heb daarom de HEER, uw God, lief met hart en ziel en met inzet van al uw krachten. Houd de geboden die ik u vandaag opleg steeds in gedachten. Prent ze uw kinderen in en spreek er steeds over, thuis en onderweg, als u naar bed gaat en als u opstaat. Draag ze als een teken om uw arm en als een band op uw voorhoofd. Schrijf ze op de deurposten van uw huis en op de poorten van de stad.

De NBV geeft in de noten voor het deel na ‘Luister Israël’ nog een alternatieve vertalingen: ‘de HEER, onze God, de HEER is één’, of: ‘de HEER is onze God, de HEER alleen’.

De NBV en HSV vertalen het begin van de tekst ‘Luister’, de SV en de NBG met ‘Hoor’.

Het Hebreeuwse woord אֶחָד ‘echad, Strong H259 kun je ‘de enige’ vertalen, zoals de NBV doet, of met ‘is één’, zoals HSV en NBG doen. SV zet woorden in een andere volgorde, dan wordt het: ‘Hoor, Israël! de Heere, onze God, is een enig Heere’.

Het woord echad is hetzelfde woord als er in Genesis 2:24. Daar staat dat man en vrouw één vlees zullen zijn. Je zou kunnen zeggen, zoals man en vrouw één zijn, zo zijn de Vader, de Zoon en de Heilige Geest één.

Als je het onderstreepte deel, Deuteronomium 6:4, in het Hebreeuws uit wil spreken. Het klinkt zo: ‘SJEMA ISRAEL JHWH ELOHIM JHWH ECHAD’. Het is een tekst, die bij mij in de huiskamer hangt.

Je kunt je afvragen of deze belijdenis ook nog op andere plaatsen in de Bijbel voorkomt. Dat is nauwelijks het geval. Niet vers 4 of 5, maar de verzen 6 tot en met 9 van Deuteronomium 4 worden herhaald in hetzelfde boek in hoofdstuk 11:18-20. Zou het eerste deel van de tekst te heilig zijn om dat opnieuw te noemen?

Er zijn nog wel vier andere teksten met ‘Hoor, Israël’. Hoor is het woord met Strong H8085 en Israël met Strong H3478. Als er is geschreven “Hoor Israël” dan gaat het om belangrijke momenten. Ze staan alle vier in het boek Deuteronomium.
– 5:1 om het belang van het houden van de geboden te onderstrepen.
– 9:1 om het volk moed in te spreken als ze de Jordaan oversteken om het land in bezit te nemen.
– 20:3 om het volk moed in te spreken als ze vijanden hen tegemoet treden.  
– 27:9 dat ze het volk van de HEER hun God zijn

In het Nieuwe Testament kunnen we in het evangelie van Marcus lezen dat Jezus deze geloofsbelijdenis uitspreekt als hem de vraag wordt gesteld wat het belangrijkste gebod is.
Marcus 12:29. Jezus antwoordde: ‘Het voornaamste is: “Luister, Israël! De Heer, onze God, is de enige Heer.

Als je wilt weten hoe je de joden het sjema uitspreken, zie link: https://www.chabad.org/library/article_cdo/aid/282822/jewish/Transliteration.htm

10. De Drie-eenheid

In de kerk is het begrip drie-eenheid ontwikkeld. Synoniemen voor dit woord zijn drievuldigheid en triniteit. Het gaat er om dat de Vader, de Zoon en de Geest drie personen zijn, maar één wezen. Men gebruikte dit begrip om ketterijen tegen te gaan, bijvoorbeeld dat Jezus alleen mens zou zijn en niet goddelijk of dat de Geest alleen een kracht zou zijn en geen persoon.

Inderdaad komt op enkele plaatsen in de Bijbel het rijtje van drie voor, bijvoorbeeld bij de zegen, die de apostel Paulus in zijn tweede brief aan de Korintiërs schrijft:
2 Korintiërs 13:13. De genade van de Heer Jezus Christus, de liefde van God en de eenheid met de heilige Geest zij met u allen.

Dezelfde apostel schrijft echter ook, in zijn eerste brief aan de Korintiërs.
1 Korintiërs 8:6. … wij weten: er is één God, de Vader, uit wie alles is ontstaan en voor wie wij zijn bestemd, en één Heer, Jezus Christus, door wie alles bestaat en door wie wij leven.

Ik raad aan om met een boogje om het begrip Drie-eenheid heen te lopen. Het is geen woord dat in de Bijbel voorkomt en er is in de kerk veel strijd om geweest. Ik zou God niet aanspreken met “drie-enige God”. Het rijtje Vader, Zoon en Geest zou ik wel gebruiken, maar beperkt.

Een gebruik dat we in de Bijbel lezen is dat we tot God de Vader bidden in de naam van Jezus. Dat staat in Johannes 14, 15 en 16.

Johannes 13-14. En wat jullie dan in mijn naam vragen, dat zal ik doen, zodat door de Zoon de grootheid van de Vader zichtbaar wordt. Wanneer je iets in mijn naam vraagt, zal ik het doen.
Johannes 15:16b. Wat je de Vader in mijn naam vraagt, zal hij je geven.
Johannes 16:26. Als je dan iets vraagt in mijn naam, hoef ik het niet meer namens jullie aan de Vader te vragen.

11. Namen van God in Nieuwe Testament

De algemeen voorkomende naam van God in het Nieuwe Testament is theos, maar er zijn ook andere namen.

Grieks Soort
woord
StrongOpmerkingen:
1. θεός
theos
Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
of
vrouwelijk
G2316
SB2092
God of god.
Komt 1.343 keer voor in
1.172 verzen.
KJV: God (1,320x), god
(13x), godly (3x),
God-ward (with G4214)
(2x), miscellaneous (5x).
De eerste keer dat dit woord
voorkomt is Matteüs 1:23
een kind dat Immanuel
zal worden genoemd, God
met ons.
2. κύριος 
kyrios
Zelfstandig
naamwoord
mannelijk
G2962
SB2639
Heer of heer.
Het woord komt 748
keer voor in 687 verzen.
KJV: Lord (667x), lord (54x),
master (11x), sir (6x), Sir (6x),
miscellaneous (4x).
ὕψιστος
hypsistos
Bijwoord G5310De Allerhoogste. Meestal in
combinatie met God.
Het woord komt 13 keer voor.
KJV: highest (8x), most high
(5x).
ὁ Θεός ὁ ὕψιστος o.a. in
Markus 5:7.
3. θεῖος
theios
Bijvoeglijk
naamwoord
G2304
SB2079
Goddelijk.
Het woord komt drie
keer voor namelijk in
Handelingen 17:29, 2 Petrus
1:3 en 4.
KJV: divine (2x), Godhead
(1x).
4.θειότης
theiotēs
Zelfstandig
naamwoord
vrouwelijk
G2305
SB2080
Goddelijkheid.
Alleen in Romeinen 1:20.
KJV: Godhead.
5.θεότης
theotēs
Zelfstandig
naamwoord
vrouwelijk
G2320
SB2096
Godheid.
Alleen in Kolossenzen 2:9.
For in him dwelleth all the
fulness of the Godhead
bodily

Van het enorme aantal teksten waar de naam van God in voorkomt noem ik alleen deze <<>>

Er zijn ook enkele verbindingen met het woord theos, allemaal komen ze maar eenmalig in de Bijbel voor. Het gaat om theodidaktos 1 Tessalonicenzen 4:9 door God onderwijzend, theomacheo Handelingen 23:9 God bestrijden, theomachos Handelingen 5:39, God bestrijdend, theopneustos 2 Timoteus 3:16 door God geïnspireerd, theosebeia 1 Timoteus 2:10 Godsvrucht, theosebēs Johannes 9:31) godsvruchtig en theostygēs Gods haters Romeinen 1:30.

Soms komen de namen uit het Oude Testament aan de orde.
Marcus 15: 33-34. Op het middaguur viel er een duisternis over het hele land, die drie uur aanhield. Aan het einde daarvan, in het negende uur, riep Jezus met luide stem: ‘Eloï, Eloï, lema sabachtani?’, wat in onze taal betekent: ‘Mijn God, mijn God, waarom hebt u mij verlaten?’

Johannes 10:34-39. Jezus zei: ‘Staat er in uw wet niet geschreven: “Ik heb gezegd: ‘U bent goden’”? De Schrift blijft altijd van kracht; als mensen tot wie God spreekt goden genoemd worden, hoe kunt u mij, door de Vader geheiligd en naar de wereld gezonden, dan beschuldigen van godslastering wanneer ik zeg dat ik Gods Zoon ben? Als wat ik doe niet van mijn Vader komt, geloof me dan niet, maar als dat wel het geval is en u gelooft me toch niet, geloof dan tenminste wat ik doe. Dan zult u begrijpen dat de Vader in mij is en dat ik in de Vader ben.’ En weer wilden ze hem grijpen, maar hij ontsnapte.

Het gaat om een tekst in Psalmen 82:6. Ooit heb ik gezegd: “U bent goden, zonen van de Allerhoogste, allemaal.”  …. Er staat daar elohim?<<>>

Marcus 13: 19. … want zulke verschrikkingen als er in die tijd zullen plaatsvinden, zijn er sinds het begin van Gods schepping nooit geweest en zullen er ook nooit meer komen. [in Genesis 1:1 werd het woord elohim gebruikt].

Handelingen 16:16-18. Een andere keer, toen we weer op weg waren naar de gebedsplaats, kwamen we een jonge slavin tegen die bezeten was door een geest en zo de toekomst kon voorspellen. Met haar waarzeggerij verdiende ze veel geld voor haar eigenaars. Terwijl ze achter Paulus en ons aan liep, schreeuwde ze aan één stuk door: ‘Deze mensen zijn dienaren van de allerhoogste God en verkondigen u hoe u gered kunt worden!’ Dat ging verscheidene dagen zo door. Toen Paulus er genoeg van kreeg, sprak hij de geest als volgt toe: ‘Ik beveel je in de naam van Jezus Christus: verlaat haar!’ En op datzelfde moment ging de geest uit haar weg. [ de verwijzing is hier naar het Hebreeuwse עֶלְיוֹן ‘elyown]

12. De eigenschappen van God.

Romeinen 1:19-20. Want wat een mens over God kan weten is hun bekend omdat God het aan hen kenbaar heeft gemaakt. Zijn onzichtbare eigenschappen zijn vanaf de schepping van de wereld zichtbaar in zijn werken, zijn eeuwige kracht en goddelijkheid zijn voor het verstand waarneembaar. Er is niets waardoor zij te verontschuldigen zijn.

Aorata Strong 517. Het lijkt in dit vers te gaan over eigenschappen, maar dat is niet zo. “het onzichtbare van Hem” staat er letterlijk. <<>>

God/de HEER is goed.
Psalm 73:1 Een psalm van Asaf. Ja, God is goed voor Israël, voor wie zuiver zijn van hart.

Matteüs 19:17. Hij antwoordde: ‘Waarom vraag je me naar het goede? Er is er maar één die goed is. Als je het leven wilt binnengaan, houd je dan aan zijn geboden.’
Marcus 10:18. Jezus antwoordde: ‘Waarom noemt u mij goed? Niemand is goed, behalve God.
Lucas 18:19. Jezus antwoordde: ‘Waarom noemt u mij goed? Niemand is goed, alleen God.

2 Kronieken 5:13. .. op dat moment moesten de blazers en zangers samen muziek ten gehore brengen ter ere van de HEER. Zodra het geluid van de trompetten, cimbalen en andere instrumenten opklonk en de zangers de lofzang aanhieven: ‘De HEER is goed, eeuwig duurt zijn trouw,’ vulde de tempel, het huis van de HEER, zich met een wolk.
Psalmen 100:5. .. de HEER is goed, zijn liefde duurt eeuwig, zijn trouw van geslacht op geslacht.
Nahum 1:7. De HEER is goed, een vesting in tijden van nood, hij kent wie bij hem schuilen.

God is liefde
1 Johannes 4:8. Wie niet liefheeft kent God niet, want God is liefde.
1 Johannes 4:16. Wij hebben Gods liefde, die in ons is, leren kennen en vertrouwen daarop. God is liefde. Wie in de liefde blijft, blijft in God, en God blijft in hem.

De kerk met zijn “al” woorden.
In de kerk is er een liefde voor ‘al’ woorden. Een voorbeeld is zondag 10, vraag 27 van de Heidelbergse Catechismus. De 1ste zin: De almachtige en alomtegenwoordige kracht Gods, ….

God zou alwetend zijn, alomtegenwoordig, hij zou een al-ziend oog hebben. Allemaal begrippen, die niet in de Bijbel voorkomen en ook niet aansluiten op de inhoud van de Bijbel. Nog even afgezien of een mens kan begrijpen wat deze woorden betekenen.

De redenering gaat in dit soort theologische praktijken als volgt. Ik citeer: “In 1 Korintiërs 2:11 zien we dat de Heilige Geest alwetend is”. Is dat zo? Wat staat er in de tekst? Leest uzelf.
1 Korintiërs 2:11. “Wie is in staat de mens te kennen, behalve de geest van de mens? Zo is alleen de Geest van God in staat om God te kennen. “

Hier nog wat voorbeelden van teksten uit de Bijbel, die niet overeenstemmen met alwetendheid, zie http://debijbelzegt.nl/alwetend.htm

Ik citeer: “in Psalm 139 lezen we dat de Heilige Geest alomtegenwoordig is”. Is dat zo?
Psalm 139: 8-10. Klom ik op naar de hemel – u tref ik daar aan, lag ik neer in het dodenrijk – u bent daar. Al verhief ik mij op de vleugels van de dageraad, al ging ik wonen voorbij de verste zee, ook daar zou uw hand mij leiden, zou uw rechterhand mij vasthouden.

Hier is een persoonlijke ervaring van de schrijver van de Psalm tot een waarheid voor iedereen gemaakt en ook nog tot een algemeen feit. Wat een onzin.

Ook almachtig is zo’n typische Griekse wijsheid. Het woord dat in de SV, NBG en HSV wordt vertaald met de Almachtige is denk ik beter te vertalen als de Ontzagwekkende. Voor die vertaling kiest de NBV en ik denk terecht als je nagaat wat de wortel is van het woord Sjaddai. Dat is namelijk vernietigen, vernielen.

Deze “al” woorden zullen een poging zijn om God te eren of om indruk te maken op luisteraars. Laten we God eren met dank en lof, die op zijn plaats is. Soms laat God zijn daden zien, dat maakt de meeste indruk.

13. Verdere Ontdekkingen

Het Hebreeuws heeft dikwijls diverse woorden voor een zaak, die dan net iets verschillend wat betreft betekenis. Wanneer die verschillende woorden in één zin worden gebruikt, dan is het een belangrijke tekst heb ik opgemerkt. In onderstaande tekst staan wel  zeven verschillende namen voor God. Dat moet dus wel een belangrijke tekst zijn.

Deuteronomium 10:17. Want de Here, uw God, is de God der ​goden​ en de Here der heren, de grote, sterke en vreselijke God, die geen partijdigheid kent noch een geschenk aanneemt; [NBG, fonetisch weergegeven: Ki Jahweh elohekem hu elohe haelohim waadone haadonim hael haggadol ….]

Wat is het doel en het nut van al die namen van God? Het geeft de grootheid van God aan. Het geeft ook zijn veelzijdigheid aan. En vooral ook al die soorten relaties, die we met God kunnen hebben, van mijn Herder, mijn … tot de Ontzagwekkende.

God wordt in kerkelijk schrijven ook wel ‘de eeuwige’ genoemd. Ik heb drie teksten gevonden in de Bijbel, die die naam hanteren. Niet echt veel.

God heeft plannen voor de toekomst, doelen zou je ze ook kunnen noemen. In hoofdlijn is dat uiteindelijk iedereen Hem als God erkend, met Hem gaat leven en van Hem gaat genieten.  De profeten zijn er om het inzicht van God en de plannen van God voor de toekomst te openbaren.

God heeft wel een verwachting hoe we gaan reageren, maar hij weet niet hoe we dat precies gaan doen. Volgens mij kan God niet in de toekomst kijken. Ik ken daar geen voorbeeld van uit de Bijbel. Om toch zijn plan te realiseren gaat God maatregelen nemen. Steeds krassere maatregelen neemt Hij om toch het doel te bereiken.

Als wij van Gods wil afwijken loopt de geschiedenis dus anders. Dat anders is dan heus niet Gods weg. Het is beter als wij dan ook niet doen alsof. Wij maken rare bewegingen waardoor het leven een andere wending krijgt en dan zeggen wij dat het ‘zo heeft moeten zijn’. Dat klopt natuurlijk niet. We draaien onszelf dan een rad voor onze ogen. We kunnen beter schuld belijden ons leven beteren en vragen om genade, zodat de Heere God ons weer op de goede weg brengt.

Als je je onzeker voelt. God is de Vader. Aan Hem is alle macht. Schepper van hemel en aarde. De duisternis is overwonnen. Alles is in Zijn Hand. Dat geeft rust en vertrouwen in de toekomst.

Wij, wij zijn Zijn maaksel. Hij kent ons. Hij heeft ons lief. Hij heeft ons gemaakt voor contact met Hem. Denk aan het verhaal van de verloren Zoon. Hij staat op uitkijk voor jou en ook voor anderen.

God heeft de hele geschiedenis door steeds weer het initiatief genomen om een mooi nieuw begin te maken. Bij de schepping. Na de zondvloed. In de woestijn bij de berg Horeb. Ook nu nog voor ons en voor anderen. God is trouw en geduldig.

Hij heeft ons geweldige dingen gegeven. Zijn Woord bijvoorbeeld. Geïnspireerd door Zijn Geest. Ook door de tijd beschermd zodat we duizenden jaren nadien nog steeds de Bijbel bezitten. Ook geeft Hij profeten, herders en leraren. Ook geeft Hij ons inzicht, wijsheid, beelden. God is goed.

Ons grote voorbeeld is de Heere Jezus, toen Hij hier op aarde was. Hij had zijn goddelijke eigenschappen afgelegd. Hij werkte in afhankelijkheid van God. Jezus kreeg de macht en de autoriteit om te genezen en te bevrijden. Wat Hij deed, kunnen wij ook. Hij zegt … zelfs meer dan de werken die ik doe.

Als Jezus ergens van overtuigd was, dan wel dat God de Vader vol ontferming was. Een liefdevolle Vader. Ook de machthebber van hemel en aarde. Johannes schrijft “God is liefde”. Het Vaderhart van God. Zijn liefde in onovertroffen.

De reactie van de mensen was dikwijls afhoudend of lijnrecht tegen Gods verlangen en wensen. Dan heeft God geduld. Niet oneindig. Zie de straffen van God: de ballingschap, de oordelen over de volken.

Aan ons de keus. Zoeken wij de verbondenheid met God? Dan is Hij er. Op sommige punten is Hij precies, maar op veel punten geeft Hij ons de vrijheid en de ruimte. Met kinderen gaat het pas goed als je de ruimte geeft. God is niet streng. God geeft vrijheid.

Door Jezus hebben we God beter leren kennen. Natuurlijk in het Oude Testament leerde we God al kennen. Als je een goed beeld van God hebt, kun je gemakkelijker zijn gunsten, zegen en genade ontvangen.

Ik had een keer het volgende beeld van de Vader. Het was in de tijd dat Beatrix nog koningin van Nederland was. Op de televisie was te zien dat die belangrijke Koningin Beatrix intens meeleefde met een gehandicapt kind. Zo doet die nog meer indrukwekkende God dat ook met ons. Het zijn gewoon de eigenschappen van God, zoals ze voor ons ook zijn beschreven in Galaten 5:22.

Psalm 68:5 “Zing voor God, bezing zijn naam, maak ruim baan voor hem die door de vlakten rijdt, HEER is zijn naam, jubel als hij verschijnt: vader van wezen, beschermer van weduwen, God in zijn heilig verblijf. God geeft eenzamen een thuis en gevangenen vrijheid en voorspoed. Maar opstandigen zullen wonen op dorre grond.”

We willen weer opnieuw van Jezus leren. Hij gaf lessen voor een goed leven.